Meteen naar de inhoud

5 competenties die verloskundige simulatie helpt ontwikkelen en beoordelen

Simulatie maakt de competenties van verpleegkundigen in de verloskundige zorg zichtbaar en meetbaar.

Wie werkzaam is in het verpleegkundig onderwijs, weet dat studenten goed voorbereid moeten zijn om kwalitatief hoogwaardige verloskundige zorg te bieden en met vertrouwen te handelen in de praktijk. Competentie wordt zichtbaar in wat studenten tijdens de zorgverlening doen: hoe ze veranderingen herkennen, met patiënten en teams communiceren en hun handelen aanpassen wanneer de situatie verandert.

Bij competentiegericht beoordelen staat centraal wat studenten met hun kennis kunnen doen. De nadruk ligt op directe observatie, meerdere momenten waarop studenten hun competenties kunnen aantonen en het volgen van hun ontwikkeling over een langere periode, in plaats van op één beoordeling op één bepaald moment.

Simulatie sluit hier goed bij aan. In realistische situaties kan het handelen van studenten rechtstreeks worden geobserveerd en beoordeeld. Onderzoek toont aan dat simulatie studenten beter voorbereidt op acute situaties in de verloskunde en daarmee een waardevolle trainingsmethode is.¹

In dit artikel bekijken we hoe verloskundige simulatie kan worden ingezet om vijf essentiële competenties te ontwikkelen en te beoordelen aan de hand van gedrag dat over een langere periode kan worden geobserveerd.

A digital simulation interface showing a virtual pregnant patient with real-time clinical data and contraction status for obstetric training.

1. Klinisch redeneren de verloskundige zorg 

Klinisch redeneren is een essentiële competentie in de verloskundige zorg. Studenten moeten relevante signalen herkennen en interpreteren, bepalen welke stappen prioriteit hebben en hun beslissingen aanpassen wanneer de situatie verandert.

Met verloskundige simulatie wordt klinisch redeneren zichtbaar in de praktijk. Tijdens een scenario kunnen studenten hun competentie laten zien door de beslissingen die ze nemen en de manier waarop ze hun keuzes onderbouwen. Zo kunnen ze ook oefenen met zeldzame, acute situaties, zoals een postpartumbloeding of schouderdystocie, en laten zien hoe ze daarop reageren.

Een beoordeling krijgt meer betekenis wanneer klinisch redeneren op verschillende momenten wordt geobserveerd. Zo wordt na verloop van tijd duidelijk of een student steeds consistenter en betrouwbaarder redeneert, wat meer houvast biedt bij het beoordelen van de voortgang. 

 

Trainingstip: bouw de training stapsgewijs op


Gebruik een stapsgewijze aanpak om klinisch redeneren over een langere periode te ontwikkelen en te beoordelen. Begin met NextGen vSim® for Nursing | Maternity, dat ingebouwde oefeningen voor klinisch redeneren bevat om de ontwikkeling hiervan te ondersteunen.

Voeg vrClinicals for Nursing toe om de complexiteit te verhogen met oefeningen in het stellen van prioriteiten en het nemen van beslissingen in realistische scenario’s met meerdere patiënten.

Bied mogelijkheden voor doelgerichte oefening met een vaardigheidstrainer zoals MamaBirthie, waarmee studenten essentiële handelingen tijdens een bevalling kunnen oefenen. 

Ga vervolgens verder met praktische verloskundige simulatie met MamaAnne®, waarbij studenten in realtime reageren op veranderingen in de toestand van de patiënt.

Gebruik ten slotte een simulatiemanagementsysteem zoals SimCapture om scenario’s op locatie vast te leggen, videobeelden te gebruiken bij de nabespreking en prestaties over een langere periode te volgen als onderdeel van competentiegericht beoordelen.

 

Efficiëntietip: simulatie voor herhaalde observatie 

Competentiegericht beoordelen is gebaseerd op prestaties die gedurende een langere periode herhaaldelijk kunnen worden geobserveerd. Dit vraagt om simulaties die niet alleen realistisch zijn, maar ook praktisch en consequent uitvoerbaar binnen de mogelijkheden van het opleidingsprogramma.


High-fidelity bevallingssimulatoren worden vaak onvoldoende gebruikt vanwege technische uitdagingen en een tijdrovende voorbereiding. Het belly-latch-systeem, de toegankelijke vloeistofreservoirs, de aansluitingen voor de ledematen en het laadmechanisme van het Automatic Delivery System (ADS) van MamaAnne helpen de voorbereidingstijd en de belasting voor docenten te verminderen. Hierdoor wordt het eenvoudiger om simulaties direct na elkaar uit te voeren of binnen een beperkte tijd af te ronden.

Deze efficiëntie maakt het mogelijk om studenten vaker te observeren en hun prestaties betrouwbaarder te beoordelen, zowel individueel als binnen verschillende groepen.

A team of healthcare students and instructors practicing blood pressure assessment and patient monitoring on a maternal simulator.

2. Therapeutische communicatie met patiënten

Effectieve communicatie is essentieel in de verloskundige zorg. Studenten moeten met vertrouwen kunnen uitleggen wat er gebeurt, reageren op ongemak, aandacht hebben voor zorgen en betrokken blijven tijdens emotioneel beladen momenten.

Met verloskundige simulatie kan communicatie worden geobserveerd zoals die tijdens de zorgverlening op natuurlijke wijze plaatsvindt. Zo wordt zichtbaar hoe studenten hun taalgebruik, toon en houding aanpassen naarmate de situatie verandert, in plaats van communicatie afzonderlijk te beoordelen.

Door communicatie tijdens meerdere scenario’s te observeren, verschuift de focus van één afzonderlijke interactie naar de vraag hoe consequent studenten over een langere periode effectief communiceren.

 

 

Trainingstip: gebruik een hybride aanpak


Gebruik hybride simulatie om therapeutische communicatie in realistische situaties te oefenen door een draagbare bevallingstrainer te combineren met een gestandaardiseerde patiënt. Laat studenten met MamaBirthie procedures uitleggen, ingaan op de zorgen van de patiënt en respectvol blijven communiceren naarmate de bevalling vordert en de situatie verandert.

Gebruik MamaAnne om verloskundige simulatiescenario’s te creëren waarin studenten worden uitgedaagd om effectief met de patiënt te blijven communiceren terwijl de klinische situatie verandert.

Leg deze interacties vast met een videoregistratiesysteem voor simulatie, zoals SimCapture, zodat studenten tijdens de nabespreking belangrijke momenten kunnen terugkijken. De beelden maken duidelijke, gedragsgerichte feedback mogelijk op basis van observeerbare communicatie en klinische prestaties.

Two healthcare providers managing an active labor scenario using the MamaAnne birthing simulator and electronic fetal monitoring.

3. Samenwerking binnen het verloskundige zorgteam 

Verloskundige zorg is teamwork. Competentie blijkt dan ook uit de manier waarop studenten binnen het team functioneren. Studenten moeten informatie duidelijk kunnen delen, hun eigen rol en die van anderen begrijpen, hun handelen op elkaar afstemmen en inspelen op andere teamleden wanneer de situatie verandert.

Verloskundige simulatie maakt samenwerking zichtbaar. Zo kan worden geobserveerd hoe studenten bijdragen aan een gezamenlijk beeld van de situatie, onder druk hun handelen op elkaar afstemmen en tegelijkertijd de patiënt centraal blijven stellen.

Door de samenwerking tijdens meerdere scenario’s te observeren, kan deze consistenter worden beoordeeld en kunnen duidelijkere verwachtingen worden gesteld voor studenten en verschillende groepen.

 

Trainings­tips: haal meer uit uw simulatiegegevens


Ontwerp met MamaAnne verloskundige simulatiescenario’s waarin studenten als team moeten samenwerken, hun handelen op elkaar afstemmen en gezamenlijk beslissingen nemen. Gebruik SimCapture om de scenario’s op te nemen, zodat de samenwerking tijdens de nabespreking objectief kan worden bekeken en over een langere periode consistent kan worden beoordeeld.

SimCapture ordent en vereenvoudigt beoordelingsgegevens en zet deze om in bruikbare inzichten. Zo kunt u de voortgang van studenten volgen, trends bij individuele studenten en binnen groepen herkennen, en meer.

Person in control room using SimCapture to observe simulation training with MamaAnne.

4. Contextbewuste verloskundige zorg

Goede verloskundige zorg vraagt om aandacht voor de context. Studenten moeten leren herkennen hoe sociale, culturele en situationele factoren de ervaring van de patiënt en beslissingen over de zorg beïnvloeden.

Met verloskundige simulatie kan de context rechtstreeks in scenario’s worden verwerkt. Studenten tonen hun competentie door hun communicatie en zorg aan te passen aan de situatie, zonder de patiëntveiligheid en klinische prioriteiten uit het oog te verliezen.

Door dit tijdens meerdere scenario’s te beoordelen, wordt na verloop van tijd duidelijk of studenten consequent rekening houden met de context, en niet alleen wanneer ze hier expliciet op worden gewezen. 

 

Trainingstip: ontwikkel en beoordeel contextbewustzijn over een langere periode


Gebruik MamaAnne voor verloskundige simulatiescenario’s waarin rekening wordt gehouden met de voorkeuren van de patiënt, stressfactoren in de situatie of beperkingen in de omgeving. Zo vraagt dit door experts gevalideerde scenario over postpartumbloeding uit Laerdal Scenario Cloud om contextbewuste zorg. Studenten oefenen hoe ze hun klinische beslissingen, communicatie en samenwerking snel kunnen aanpassen aan veranderingen in de toestand van de patiënt, het verloop van de bevalling en de taalbehoeften van de patiënt.

Leg de prestaties vast met SimCapture, zodat u kunt vergelijken hoe studenten in verschillende scenario’s reageren en hun ontwikkeling over een langere periode kunt volgen.

A clinical team performing an initial assessment on a pregnant patient simulator within a realistic, fully equipped hospital simulation room.

5. Kwaliteit en veiligheid in de verloskundige zorg 

De kwaliteit en veiligheid van verloskundige zorg worden mede bepaald door de systemen waarin zorgprofessionals werken. Studenten moeten risico’s binnen die systemen leren herkennen, evidence-based strategieën volgen en werken volgens gestandaardiseerde processen die bijdragen aan betrouwbare zorg, ook wanneer de situatie verandert.

Verloskundige simulatie maakt dit gedrag zichtbaar. Zo kan worden geobserveerd hoe studenten omgaan met protocollen, escalatieprocedures en werkprocessen binnen het team. Ook kan worden beoordeeld hoe ze processen aanpassen aan de individuele behoeften van de patiënt en in hoeverre het systeem veilige besluitvorming ondersteunt wanneer de situatie verandert.

Door over een langere periode te observeren hoe studenten omgaan met systemen voor kwaliteit en veiligheid, kan worden beoordeeld of ze in staat zijn om betrouwbaar te functioneren binnen de verloskundige zorg en bij te dragen aan voortdurende kwaliteitsverbetering. 

 

Trainingstip: bereid studenten voor op de praktijk in de zorg


Gebruik MamaAnne om verloskundige simulatiescenario’s te ontwikkelen die studenten aanzetten om na te denken over hoe zorgsystemen bijdragen aan veilig handelen, onder meer door het gebruik van protocollen, escalatieprocedures en gestandaardiseerde werkprocessen.

Leg scenario's vast met SimCapture, zodat u over een langere periode kunt beoordelen hoe studenten opkomen voor de veiligheid van de patiënt. Door problemen op het gebied van kwaliteit en veiligheid of fouten in het systeem in simulaties op te nemen, kunnen studenten de competenties ontwikkelen die ze nodig hebben wanneer ze in de zorg aan de slag gaan.

Belangrijkste inzichten

 

  • Competentiegericht beoordelen in de verloskundige zorg is gebaseerd op meerdere observatiemomenten, in plaats van op één eenmalige beoordeling.

  • Verloskundige simulatie creëert realistische situaties waarin competenties tijdens de zorgverlening zichtbaar worden.

  • Herhaald oefenen over een langere periode draagt bij aan de ontwikkeling van competenties. Door vSim Maternity, verloskundige casussen in vrClinicals en high-fidelity simulatie met MamaAnne te combineren, kunnen studenten hun vaardigheden in verschillende situaties laten zien en verder ontwikkelen door gevarieerd te oefenen.

  • Nabespreking aan de hand van videobeelden in SimCapture kan bijdragen aan betere feedback en reflectie.

  • Met een simulator zoals MamaAnne kunnen verloskundige scenario’s efficiënter worden uitgevoerd, waardoor het eenvoudiger wordt om studenten over een langere periode te beoordelen.

Twee zorgstudenten die obstetrische auscultatie en patiëntmonitoring oefenen met behulp van de MamaAnne-bevallingssimulator in een high-fidelity lab.

 

Veelgestelde vragen 

Wat is competentiegericht beoordelen bij verloskundige simulatie?

Bij competentiegericht beoordelen staat centraal wat studenten met hun kennis kunnen doen. Daarbij wordt hun gedrag tijdens meerdere simulaties geobserveerd, in plaats van hun competentie op één moment te beoordelen. Deze herhaalde ervaringen binnen het curriculum bieden mogelijkheden voor doelgericht oefenen en feedback en ondersteunen studenten bij het steeds verder ontwikkelen van hun vaardigheden.

Waarom is beoordelen over een langere periode belangrijk?

Competenties ontwikkelen zich geleidelijk. Door studenten tijdens meerdere scenario’s te observeren, ontstaat een duidelijker beeld van hun ontwikkeling, voorbereiding op de praktijk en de mate waarin ze consistent presteren.

Hoe dragen virtuele simulaties bij aan verloskundige simulatie?

Virtuele simulaties zoals NextGen vSim® for Nursing | Maternity en vrClinicals for Nursing bieden studenten al vroeg in de opleiding mogelijkheden om hun vaardigheden te laten zien, voordat ze aan praktische verloskundige simulaties beginnen. Zo kunnen studenten eerst in een virtuele omgeving oefenen voordat ze de stap naar de praktijk maken.

Welke rol speelt video bij competentiegericht beoordelen?

Video biedt een objectieve registratie van de prestaties van studenten. Met tools zoals SimCapture kunnen videobeelden worden gebruikt voor de nabespreking en reflectie en om studenten over een langere periode consistent te beoordelen.

Welke competenties kunnen met verloskundige simulatie worden beoordeeld?

Verloskundige simulatie kan worden ingezet om verschillende competenties te beoordelen, waaronder klinisch redeneren, therapeutische communicatie, samenwerking, contextbewuste zorg en kwaliteit en veiligheid. Daarbij wordt het handelen van studenten over een langere periode geobserveerd.

Neem contact met ons op over op competenties gebaseerd onderwijsoplossingen

We verwerken uw persoonlijke gegevens met zorg en zoals beschreven in Laerdals Privacyverklaring.

Misschien vind je dit ook leuk...

Referenties

  1. Bercovich, O., Segal, K., Zachi, M., Neeman, Y., Brzezinski Sinai, N. A., Rak, O. lee, Frishman, E. K., Hadar, E., & Houri, O. (2025). Simulaties van noodscenario's op de obstetrische kraamafdeling - “samen trainen, samen behandelen.” Clinical Simulation in Nursing, 110, 101864. https://doi.org/10.1016/j.ecns.2025.101864